21
Kimin Öldürdüğü Bilinmeyen Ölüler
1“Tanrınız RAB'bin mülk edinmek için size vereceği ülkede, kırda yere düşmüş, kimin öldürdüğü bilinmeyen birini görürseniz, 2ileri gelenleriniz ve yargıçlarınız gidip ölünün çevredeki kentlere olan uzaklığını ölçsünler. 3Ölüye en yakın kentin ileri gelenleri işe koşulmamış, boyunduruk takmamış bir düve alacaklar. 4Düveyi toprağı sürülmemiş, ekilmemiş ve içinde sürekli akan bir dere olan bir vadiye getirecekler. Orada, derede düvenin boynunu kıracaklar. 5Levili kâhinler de oraya gidecek. Çünkü Tanrınız RAB, onları kendisine hizmet etsinler, O'nun adıyla kutsasınlar diye seçti. Kavga, saldırı davalarına da onlar bakacak. 6Ölüye en yakın kentin ileri gelenleri, derede boynu kırılan düvenin üzerinde ellerini yıkayacaklar. 7Sonra şöyle bir açıklama yapacaklar: ‘Bu kanı ellerimiz dökmedi, kimin yaptığını gözlerimiz de görmedi. 8Ya RAB, kurtardığın halkın İsrailliler'i bağışla. Halkını dökülen suçsuz kanından sorumlu tutma.’ Böylece kan dökme günahından bağışlanacaklar. 9RAB'bin gözünde doğru olanı yapmakla, suçsuz kanı dökme günahından arınacaksınız.”
Tutsak Bir Kadınla Evlenmek
10“Düşmanlarınızla savaşmaya çıktığınızda ve Tanrınız RAB onları elinize teslim ettiğinde, tutsaklar alır ve 11aralarında sevdiğiniz güzel bir kadın görürseniz, onu kendinize eş olarak alabilirsiniz. 12Onu evinize götürün. Başını tıraş etsin, tırnaklarını kessin. 13Üzerinden tutsaklık giysilerini çıkarsın. Evinizde otursun. Anne babası için bir ay yas tutsun. Sonra kadını alan kişi onunla yatabilir. Erkek ona koca, kadın da ona karı olacak. 14Kadından hoşnut kalmazsa, onu özgür bıraksın. Kadınla yattığı için onu parayla satmasın, ona köle gibi davranmasın.”
İlk Oğulluk Hakkı
15“Eğer bir adamın iki karısı varsa, birini seviyor, öbüründen hoşlanmıyorsa; iki kadın da kendisine oğullar doğurmuşsa; ilk oğul hoşlanmadığı kadının oğluysa; 16adam malını miras olarak oğullarına bölüştürdüğü gün sevdiği kadının oğlunu kayırıp ona ilk oğulluk hakkını veremez. 17Hoşlanmadığı kadının oğlunu ilk doğan oğul olarak tanıyacak ve ona bütün malından iki pay verecektir. Çünkü bu oğul babasının gücünün ilk ürünüdür. İlk oğulluk hakkı onun olacak.”
Söz Dinlemez Oğul
18“Eğer bir adamın dikbaşlı, başkaldıran, annesinin ve babasının sözünü dinlemeyen, onların tedibine aldırmayan bir oğlu varsa, 19annesiyle babası onu tutup kent kapısında görev yapan kent ileri gelenlerine götürecekler. 20Onlara şöyle diyecekler: ‘Oğlumuz dikbaşlı, başkaldıran bir çocuktur. Sözümüzü dinlemiyor. Savurgan ve içkicidir.’ 21Bunun üzerine kentin bütün erkekleri onu taşlayarak öldürecekler. Aranızdaki kötülüğü ortadan kaldıracaksınız. Bütün İsrailliler bunu duyup korkacaklar.”
Çeşitli Yasalar
22 “Eğer bir adam bir günahtan ötürü ölüm cezasına çarptırılıp öldürülür ve ölüsü ağaca asılırsa, 23ölüyü gece ağaçta asılı bırakmamalısınız. O gün kesinlikle gömmelisiniz. Asılan kişi Tanrı tarafından lanetlenmiştir. Tanrınız RAB'bin mülk olarak size vereceği ülkeyi kirletmeyeceksiniz.
  • Giriş
  • Video
  • Notlar

Notlar

21:5 hizmet etsinler Bkz. Bilgi Kutusu: Kâhinler, s.128 ; 10:8; 18:5. kutsasınlar Bkz. Say.6:22-27.
21:6 ellerini yıkayacaklar Ölümünden sorumlu olmadıklarının ifadesi olarak (21:7; bkz. Mat.27:24).
21:10 tutsaklar alır Kenan toprakları dışında yaşayan düşmanlar söz konusudur (bkz. 20:14-15); bu yüzden bunların hepsinin öldürülmesi gibi bir koşul gerekli görülmemişti (bkz. 20:17).
21:11-14 Bugünkü koşullara göre değerlendirildiğinde oldukça acımasız görünen bu yasa, o çağda savaş esirlerine yapılan muamelelerden çok daha insaflı bir uygulamaydı. Uzak ülkelerden olan bu kadınlara, öbür ulusların yaptığının aksine tecavüz edilmezdi; bu kadınlar köle olarak satılamaz ve çalıştırılamazdı. İsrailli bir erkeğin bu koşuldaki tek seçeneği o kadınla evlenmekti (Kenanlı kadınlar hariç).
21:12 Başını tıraş etsin Kadının eski yaşamını geride bırakıp yeni bir yaşama adım attığının göstergesi veya yas tuttuğunun işareti (21:13; bkz. örn. Yer.47:5).
21:15 iki karısı Bkz. Yar.4:19 ve 25:6’ya ait notlar.
21:16 İlk oğulluk hakkı ailenin seçimine göre değil, doğum sırasına göre belirleniyordu. Yalnızca Tanrı, belirlediği amaç doğrultusunda bu sırayı değiştirebilirdi (krş. örn. Yakup, Kral Süleyman).
21:17 iki pay İsrail’de en büyük oğul, mirastan iki kardeşin alacağına eşdeğer oranda pay alıyordu (örneğin üç çocuklu ailede, en büyük erkek çocuk 2/3 pay alır, öbür kardeşler kalan 1/3’ i eşit olarak paylaşırdı). En büyük oğul, baba öldüğünde ailenin sorumluluğunu üstlenen kişiydi (bkz. örn. 2Kr.2:9 ve ilgili not); dul annesine bakar, kız kardeşlerini evlendirirdi.
21:18 dikbaşlı, başkaldıran... söz dinlemeyen Bkz. 5:16; Çık.20:12 ve ilgili not. Aile toplumun en temel sosyal birimi olduğundan, çocukların anne babalarına sürekli başkaldırmaları hem antlaşmaya itaatsizliktir hem de toplumu yozlaşmaya götüren bir davranıştır.
21:21 taşlayarak öldürecekler Bkz. Çık.21:15,17. Aranızdaki kötülüğü ortadan kaldıracaksınız Bkz. 13:5’e ait not.
21:22 öldürülür... ağaca asılırsa Bkz. Yar.40:19; Yşu.8:29’a ait not; Est.2:23 ve ilgili not ; 5:14.
21:23 ölüyü gece ağaçta asılı bırakmamalısınız Suç ve suçlu üzerinde gereksiz bir ilgi oluşmaması için. Tanrı tarafından lanetlenmiştir Krş. Gal.3:13 ve ilgili not.

Videolar

Yasa’nın Tekrarı Girişi

İsrail halkı Kenan topraklarına girmeden önce Moav'da konakladı. Bu kitap Musa'nın halka birkaç kez seslenişini içerir.

Eski çeviride Tesniye diye bilinen Yasanın Tekrarı Kitabı'nda yazılan önemli konular şunlardır:

1. Musa son kırk yılın önemli olaylarını anımsatıyor. Çölde dolandıkları sürece Tanrı'nın İsrail halkını nasıl kayırdığını anımsamalarını, Tanrı'ya itaatli ve sadık olmalarını diliyor.
2. Musa On Buyruk'u tekrarlıyor. İlk buyruğun önemini vurguluyor. Yalnız ve yalnız Tanrı'ya adanmaları için halka sesleniyor. Vaat edilen Kenan topraklarında İsrail halkına yön verecek çeşitli kural, ilke ve buyrukları yeniden açıklıyor. Bu yüzden kitaba "Yasanın Tekrarı" adı verildi.
3. Musa halka Tanrı'nın onlarla yaptığı antlaşmanın anlamını anımsatıyor, bu antlaşmaya bağlı kalmalarını istiyor.
4. Yeşu Musa'dan sonra halkın önderliğine atanıyor. Tanrı'nın sadakatini hatırlatan bir ezgi okuyup İsrail oymaklarını kutsadıktan sonra Musa Moav'da, Şeria Irmağı'nın doğu kesiminde ölüyor.

Bu kitabın en önemli konusu şudur: Tanrı sevdiği ve seçtiği halkını kurtardı ve kutsadı. Halk bunu unutmamalı, Tanrı'nın bereketlerine kavuşmak için O'nu sevmeli ve itaat etmelidir.

Bu kitabın teması 6:4-5 ayetlerinde özetlenir. İsa'nın en büyük buyruk diye nitelediği bu ayetler şöyle der:

"Dinle, ey İsrail! Tanrımız RAB tek RAB'dir. Tanrınız RAB'bi bütün yüreğinizle, bütün canınızla, bütün gücünüzle seveceksiniz."

Ana Hatlar:

1:1-4:49 Musa'nın halka seslenişi
5:1-26:19 Musa yasaları, buyrukları tekrarlıyor
27:1-28:68 Bereket ve lanet
29:1-30:20 Antlaşma yeniden yapılıyor
31:1-33:29 Musa'nın son sözleri
34:1-12 Musa'nın ölümü
  • Ayetler
  • Notlar
  • Video
  • Giriş