1. Krallar 6-7

6
Tapınağın Yapılışı
(2Ta.3:1-14)
1İsrail halkı Mısır'dan çıktıktan dört yüz seksen yıl sonra, Süleyman, krallığının dördüncü yılının ikinci ayı olan Ziv ayında RAB'bin Tapınağı'nın yapımına başladı.
2Kral Süleyman'ın RAB için yaptığı tapınağın uzunluğu altmış[a], genişliği yirmi[b], yüksekliği otuz arşındı[c]. 3Tapınağın ana bölümünün önündeki eyvan tapınağın genişliğinde olup yirmi arşındı. Eyvan tapınağın önünden ileriye doğru on arşındı[ç]. 4Süleyman tapınakta dışa doğru daralan kafesli pencereler yaptırdı. 5Tapınağın dış cephesine bitişik, ana bölümün ve iç odanın çevresindeki duvarlara bitişik, odalardan oluşan katlar yaptırdı. 6Alt kat beş arşın[d], orta kat altı arşın[e], üst kat yedi arşın[g] genişliğindeydi. Kirişler tapınağın duvarlarına girmesin diye duvarların çevresinde dışarıya doğru çıkıntılar bıraktı.
7Tapınağın yapımında kullanılan taşlar taş ocaklarında yontulmuştu. Onun için yapım halindeki tapınakta çekiç ve balta dahil hiçbir demir aletin sesi duyulmadı. 8Aşağı[ğ] yan katın girişi tapınağın güneyindeydi. Döner bir merdivenle orta kata, oradan da üçüncü kata çıkılırdı. 9Süleyman tapınağı yapıp tamamladı. Üstünü sedir ağacından direklerle, kalın tahtalarla kapattı. 10Dış duvarlara bitişik katlar tapınağın çevresini kapsıyordu. Her birinin yüksekliği beş arşındı[h]. Bunlar sedir ağacından kirişlerle tapınağa eklendi.
11RAB, Süleyman'a şöyle seslendi: 12“Bu tapınağı yapmaktasın. Kurallarıma, ilkelerime ve bütün buyruklarıma uyup onlara bağlı kalırsan, baban Davut'a verdiğim sözü senin aracılığınla yerine getireceğim. 13Halkım İsrail'in arasında yaşayıp onları hiç terk etmeyeceğim.”
14Süleyman tapınağı yapıp bitirdi. 15Tapınağın iç duvarlarının yüzeyini sedir ağaçlarıyla döşeyip üstlerini tabandan tavana kadar tahtalarla kapladı. Tapınağın zeminini ise çam tahtalarla döşetti. 16 En Kutsal Yer olarak adlandırılan iç oda, tapınağın arka bölümünde yapıldı. Tabandan tavana kadar sedir tahtasından oluşan bir duvarla öbür bölümlerden ayrıldı. Bu bölümün uzunluğu yirmi arşındı. 17Bu iç odanın önündeki ana bölümün uzunluğu ise kırk arşındı[ı]. 18Taşlar görünmesin diye tapınağın içi, üzerine sukabağı ve çiçek motifleri oyulmuş sedir tahtalarıyla kaplandı.
19Tapınağın içinde RAB'bin Antlaşma Sandığı'nın konacağı iç oda hazırlandı. 20Bu odanın içten içe uzunluğu, genişliği ve yüksekliği yirmişer arşındı. Süleyman odayı saf altınla kaplattı. Sunağı da sedir tahtalarla döşetti. 21Tapınağın içini saf altınla kaplattı; iç odanın önüne altın zincirler asıp orayı da altınla kaplattı. 22 Böylece iç odadaki sunak dahil, tapınağın içini tamamen altınla kaplatmış oldu.
23 İç odada her biri on arşın yüksekliğinde, iğde ağacından iki Keruv yaptı. 24Her kanadı beşer arşın olan Keruv'un açık kanatları bir uçtan öbür uca toplam on arşındı. 25Öbür Keruv'un kanat açıklığı da on arşındı. Her iki Keruv'un da ölçüsü ve görünüşü aynıydı. 26İkisinin de yüksekliği on arşındı. 27Süleyman Keruvlar'ı tapınağın iç odasına yerleştirdi. Keruvlar'dan birinin açık kanadı bir duvara, ötekinin kanadı karşı duvara erişirken, öbür kanatları da odanın ortasında birbirine değiyordu. 28Süleyman Keruvlar'ı da altınla kaplattı.
29Tapınağın iç ve dış odalarının bütün duvarlarını kabartma Keruvlar, hurma ağaçları ve çiçek motifleriyle süsletti. 30Tapınağın hem iç, hem de dış odasının döşemelerini altınla kaplattı.
31İç odanın girişine iğde ağacından iki kanatlı söveli bir kapı yaptırdı. Söveli kapının genişliği tapınağın genişliğinin beşte biriydi[i]. 32İğde ağacından yapılan iki kapı kanadının üstüne kabartma Keruvlar, hurma ağaçları ve çiçek motifleri oydurdu. Keruvlar ve hurma ağaçlarını altınla kaplattı. 33Aynı biçimde ana bölümün girişine de iğde ağacından kapı söveleri yaptırdı. Bu söveli kapı tapınağın genişliğinin dörtte biriydi. 34Ayrıca, çam ağacından, her biri iki kanatlı, katlanabilen iki kapı yaptırdı. 35Bunların da üstüne Keruvlar, hurma ağaçları ve çiçek motifleri oydurdu. Oymaların üzerini düzgün biçimde altınla kaplattı.
36İç avlunun duvarlarını üç sıra yontma taş ve bir sıra sedir ağacı kirişleriyle yaptırdı.
37RAB'bin Tapınağı'nın temeli dördüncü yılın Ziv ayında atıldı. 38On birinci yılın sekizinci ayı olan Bul ayında tapınak tasarlandığı biçimde bütün ayrıntılarıyla tamamlandı. Tapınağın yapımı Süleyman'ın yedi yılını almıştı.
7
Süleyman'ın Sarayı
1Süleyman kendine, yapımı on üç yıl süren bir saray yaptırdı.
2Uzunluğu yüz[j], genişliği elli[k], yüksekliği otuz arşın[l] olan Lübnan Ormanı adında bir saray daha yaptırdı. Saray sedir kirişler yerleştirilmiş dört sıra halindeki sedir sütunların üzerine yapılmıştı. 3Sütunların üstündeki kırk beş kirişin üstü sedir tahtalarıyla kaplanmıştı. Bir sıra on beş kirişten oluşuyordu. 4Kafesli pencereler üç sıra halinde birbirine bakacak biçimde yapılmıştı. 5Kapılar ve kapı söveleri dört köşeliydi. Pencereler ise üç sıra halinde birbirine bakacak biçimde yapılmıştı.
6Süleyman elli arşın uzunluğunda otuz arşın genişliğinde sütunlu bir eyvan yaptırdı. Eyvanın önünde sütunlarla desteklenmiş asma tavan vardı.
7Taht Eyvanı'nı, yani kararların verileceği Yargı Eyvanı'nı da yaptırdı. Bu eyvan da baştan aşağı sedir tahtalarıyla kaplıydı. 8 Eyvanın arkasında öbür avludaki kendi oturacağı saray da aynı biçimde yapılmıştı. Süleyman, karısı olan firavunun kızı için de bu eyvanın benzeri bir saray yaptırdı.
9Dışarıdan büyük avluya, temelden çatıya kadar bütün bu yapılar kaliteli taşlarla yapılmıştı. Taşlar testereyle kesilmiş, ön ve arka yüzleri yontulmuş, belirli ölçülere göre hazırlanmıştı. 10Temeller sekiz[m] ve on arşın[n] uzunluğunda büyük, seçme taşlardan atılmıştı. 11Üstlerinde belirli ölçülere göre kesilmiş kaliteli taşlar ve sedir kirişler vardı. 12Büyük avlu üç sıra yontma taş ve bir sıra sedir kirişlerinden oluşan bir duvarla çevrilmişti. RAB'bin Tapınağı'nın iç avlusuyla eyvanın duvarları da aynı yapıdaydı.
Hiram'ın Görevi
(2Ta.3:17; 4:2-6,10-5:1)
13Kral Süleyman haber gönderip Sur'dan Hiram'ı getirtti. 14Hiram'ın annesi Naftali oymağından dul bir kadın, babası ise Surlu bir tunç işçisiydi. Hiram tunç işlemede bilgili, deneyimli, usta biriydi. Gelip Kral Süleyman'ın bütün işlerini yaptı.
15Hiram her birinin yüksekliği on sekiz[o] arşın ve çevresi on iki arşın[ö] olan iki tunç sütun döktü. 16Sütunların üzerine koymak için beşer arşın[p] yüksekliğinde dökme tunçtan iki sütun başlığı yaptı. 17-18Sütun başlıklarının her biri ağla kaplanmıştı. Ağın üzeri yedi sıra örgülü zincirle ve iki sıra nar motifiyle bezenmişti. 19Eyvanda bulunan dört arşın[r] yüksekliğindeki sütun başlıkları da nilüfer biçimindeydi. 20Her iki sütun başlığında, örgülü ağa yakın çıkıntının yukarısında çepeçevre diziler halinde iki yüz nar motifi vardı.
21Hiram sütunları tapınağın eyvanına dikip sağdakine Yakin[s], soldakine Boaz[t] adını verdi. 22Sütun başlıkları nilüfer biçimindeydi. Böylece sütunların işi tamamlanmış oldu.
23Hiram dökme tunçtan on arşın[u] çapında, beş arşın derinliğinde, çevresi otuz arşın[ü] yuvarlak bir havuz yaptı.
24Havuz, kenarlarının altındaki iki sıra sukabağı motifiyle birlikte dökülmüştü. Her arşında onar tane olan bu motifler havuzu çepeçevre kuşatıyordu.
25Havuz üçü kuzeye, üçü batıya, üçü güneye, üçü de doğuya bakan on iki boğa heykeli üzerine oturtulmuştu. Boğaların sağrıları içe dönüktü. 26Havuzun çeperi dört parmak kalınlığındaydı; kenarları kâse kenarlarını, nilüferleri andırıyordu. İki bin bat[v] su alıyordu.
27Hiram her biri dört arşın uzunluğunda, dört arşın genişliğinde ve üç arşın[y] yüksekliğinde on adet tunç ayaklık yaptı. 28Ayaklıklar aynalıklarla döşenmiş, aynalıklar da çerçeve içine alınmıştı. 29Aynalıklar aslan, boğa, Keruv motifleriyle süslenmişti. Çerçeveler de böyleydi, yalnız aslanlarla boğaların üstünde ve altında sarkık çelenk işlemeleri vardı. 30Her bir ayaklığın dört tunç tekerleği ve dingilleri vardı. Dört köşeye de kazan için destekler yapılmıştı. Her dökme destek çelenklerle süslenmişti. 31Ayaklığın üst yüzeyinde kazan için bir arşın[z] yüksekliğinde yuvarlak çerçeveli bir boşluk vardı. Boşluğun tabanı bir buçuk arşın[aa] genişliğindeydi. Çevresinde oymalar vardı. Ayaklıkların aynalıkları yuvarlak değil, kareydi.
32Aynalıkların altındaki dört tekerleğin dingilleri ayaklıklara bağlıydı. Her tekerleğin çapı bir buçuk arşındı. 33Tekerlekler savaş arabalarının tekerlekleri gibiydi. Dingilleri, jantları, parmakları ve göbeklerinin hepsi dökümdü.
34Her ayaklığın dört köşesinde de kendinden dört destek vardı. 35Ayaklıkların üstünde yarım arşın[ab] yüksekliğinde yuvarlak birer halka vardı. Ayaklıkların başındaki dayanaklar ve yan aynalıklar da ayaklıklara bitişikti. 36Hiram dayanakların ve aynalıklarının genişliği oranında her birinin yüzeyine Keruvlar, aslanlar, hurma ağaçları, çevrelerine de çelenkler oydu. 37Böylece on ayaklığı yaptı; hepsinin dökümü, ölçüsü ve biçimi aynıydı.
38 Hiram ayrıca on ayaklığın üzerine oturan dörder arşın genişliğinde on tunç kazan yaptı. Her kazan kırk bat[ac] su alıyordu. 39Ayaklıkların beşini tapınağın güneyine, beşini kuzeyine yerleştirdi. Havuzu ise tapınağın güneydoğu köşesine yerleştirdi.
40Hiram kazanlar, kürekler, çanaklar yaptı. Böylece Kral Süleyman için üstlenmiş olduğu RAB'bin Tapınağı'yla ilgili bütün işleri tamamlamış oldu:
41İki sütun ve iki yuvarlak sütun başlığı, bu başlıkları süsleyen iki örgülü ağ,
42Sütunların yuvarlak başlıklarını süsleyen iki örgülü ağın üzerini ikişer sıra halinde süsleyen dört yüz nar motifi,
43On kazan ve ayaklıkları,
44Havuz ve havuzu taşıyan on iki boğa heykeli,
45Kovalar, kürekler, çanaklar.
Hiram'ın Kral Süleyman için RAB'bin Tapınağı'na yaptığı bütün bu eşyalar parlak tunçtandı.
46Kral bunları Şeria Ovası'nda, Sukkot ile Saretan arasındaki killi topraklarda döktürmüştü. 47Eşyalar o kadar çoktu ki, Süleyman hepsini tartmadı. Kullanılan tuncun hesabı tutulmadı.
48 Süleyman'ın RAB'bin Tapınağı için yaptırdığı altın eşyalar şunlardı:
Sunak, ekmeklerin Tanrı'nın huzuruna konduğu masa,
49 İç odanın girişine, beşi sağa, beşi sola yerleştirilen saf altın kandillikler, çiçek süslemeleri, kandiller, maşalar,
50Saf altın taslar, fitil maşaları, çanaklar, tabaklar, buhurdanlar.
Tapınaktaki iç odanın, yani En Kutsal Yer'in ve ana bölümün kapı menteşeleri de altındandı.
51 RAB'bin Tapınağı'nın yapımı tamamlanınca Kral Süleyman, babası Davut'un adadığı altın, gümüş ve öbür eşyaları getirip tapınağın hazine odalarına yerleştirdi.
  • Giriş
  • Video
  • Notlar

Notlar

6:1 dört yüz seksen yıl sonra... krallığının dördüncü yılının Daha sonraki kralların dönemlerinde gerçekleşen olaylar ve Asurlular’a ait tarihsel kayıtlar göz önüne alındığında, Süleyman’ın krallığının dördüncü yılının İÖ 966 olduğu anlaşılır (bkz. Giriş). Eğer dört yüz seksen yıl, İsrailliler’in Mısır’dan çıkışından tapınağın yapımına kadar geçen süre ise, İsrailliler’in Mısır’dan çıkışı yaklaşık İÖ 1446’ da, Mısır’ın 18. Hanedanlık firavunu II. Amunhotep dönemi sırasında gerçekleşmiştir (bkz. Mısır’dan Çıkış: Giriş).
6:2 Süleyman’ın RAB için yaptığı tapınağın Tapınak, Buluşma Çadırı’na benziyordu. En Kutsal Yer, Kutsal Yer ve Tapınak Avlusu olmak üzere üç kısma ayrılıyordu. En Kutsal Yer, çadırdaki gibi küp biçimindeydi. Tapınak için kullanılan malzemelerin çoğunun boyutlarının Buluşma Çadırı için kullanılanların iki katı büyüklüğünde olduğu anlaşılır (bkz. Çık.26:15-30; Çık.36:20-34). Yapının özellikle depreme dayanaklı olacak şekilde yapılmasına özen gösterilmişti.
6:6 dışarıya doğru çıkıntılar Tapınak duvarlarının delinmesini engellemek için kirişlerin konulduğu yerlere bir dizi çıkıntı yapılmıştı; bu yüzden odalar her katta farklı genişliğe sahipti.
6:8 Aşağı Septuaginta’da bu şekilde geçerken, Masoretik metinde “orta” diye geçer.
6:12 Bkz. 2Sa.7:12-16; krş. 1Kr.2:1-4.
6:19 RAB’bin Antlaşma Sandığı’nın On Buyruk’un konulduğu sandık. “RAB’bin Antlaşma Sandığı” (bkz. Yas.10:8;Yas.31:9,Yas.31:25; Yşu.3:11), “RAB’bin Sandığı” (Yşu.3 :13; Yşu.1:11), “Levha Sandığı” (Çık.30:6; Çık.31:7) ve “Tanrı’nın Sandığı” (1Sa.3:3; 1Sa.4:11,1Sa.4:17,1Sa.4:21; 1Sa.5:1-2) olarak da adlandırılır.
6:20 saf altınla Tanrı’nın görkemini ve O’nun göklerdeki tapınağını simgeliyordu (krş. Va.21:10-11,Va.21:18,Va.21:21).
6:21 altın zincirler En Kutsal Yer’i örten perdeler muhtemelen bu zincirlere asılıyordu (bkz. 2Ta.3:14; Mat.27:51; İbr.6:19).
6:22 iç odadaki sunak Buhur sunağı (bkz. 1Kr.7:48; Çık.30:1,Çık.30:6; Çık.37:25-28; İbr.9:3-4).
6:23 iki Keruv Bkz. Çık.25:18’e ait not; ayrıca bkz. 1Kr.8:6-7; 2Ta.3:10-13.
6:29 hurma ağaçları ve çiçek Keruvlar, güzel ağaçlar ve çiçeklerle ilgili tasvirler Aden bahçesini çağrıştırır (Yar.3:24). Tapınağın herkes tarafından görülmeyen yerleri bile, Tanrı’nın yüceliğine yaraşır bir güzellikte yapılmıştır.
6:31 İkinci cümle İbranicesi’nden, “Kapı söveleri beş köşeliydi” diye de çevrilebilir. Benzer ifade 33. ayette de bulunur.
6:36 İç avlunun İç avlu “yukarı avlu” (Yer.36 :10), dış avlu ise “büyük avlu” (2Ta.4:9) olarak da adlandırılır.
6:38 On birinci yılın Süleyman’ın krallığının (İÖ 959).
7:1 on üç yıl Süleyman’ın kendi sarayını tamamlaması, RAB’bin Konutu’nun yapımından neredeyse iki kat uzun sürmüştü (bkz. 1Kr.6:38; ayrıca bkz. Hag.1:2-4).
7:2 Lübnan Ormanı adında bir saray Sarayın içinde bulunan dört sıra halindeki sedir sütunlar, büyük bir orman izlenimi yaratıyordu.
7:3 kırk beş kirişin... Bir sıra on beş kirişten Bu ifadeden, zemindeki ana salonun üzerinde üç kat daha bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu kısımda silahların saklandığı bir oda da vardı (bkz. 1Kr.10:16-17).
7:9 testereyle kesilmiş İsrail’de bulunan pembemsi kireç taşları, taş ocağından ilk çıkarıldıklarında kolayca kesilebilir haldedir, zamanla güneşin etkisiyle sertleşir.
7:15 iki tunç sütun Tapınağın ana girişinin her iki tarafına yerleştirilmişlerdi ( 1Kr.7:21). Destek işlevi olmayan bu sütunlar tapınağın girişini süslemek için dikilmişti.
7:23 tunçtan... havuz Bkz. Çık.30:17-21; Çık.38:8. Kâhinlerin dinsel temizlik için kullandıkları havuzdur (2Ta.4:6). Kıbrıs’ta Limasol’un hemen doğusunda bulunan bir kasabada yapılan kazılar sonucu, dinsel temizlik için kullanılan muazzam büyüklükte iki havuz bulunmuştur.
7:27 on adet tunç ayaklık Bu taşınabilir tunç ayaklıklar, tunç havuzdan çok daha küçük boyda yapılmış su kazanlarının (bkz. 1Kr.7:38) sabit durabilmesi için tasarlanmıştı. Kazanlardaki su, yakmalık sunu için kesilen hayvanların belli parçalarını yıkamada kullanılırdı (bkz. Lev.1:9,Lev.1:13; 2Ta.4:6).
7:40 kazanlar Esenlik sunusunun yenilen kısmını pişirmede kullanılırdı (bkz. Lev.7:11-17; Lev.22:21-23). kürekler Sunakta biriken külleri temizlemede kullanılırdı. çanaklar Kâhinler tarafından çeşitli törenlerde kan ya da su serpmede kullanılıyordu (bkz. Çık.27:3).
7:46 Sukkot Yabbuk Irmağı’nın hemen kuzeyinde, Şeria’nın doğusunda yer alır (Yar.33:17; Yşu.13:27; Hak.8:4-5). Bu bölgede yapılan kazılar, krallık döneminde Sukkot’un madencilik merkezi olduğunu doğrular. Saretan Adam Kenti (bkz. Yşu.3:16) ile Avel-Mehola (Yşu.4:12) yakınlarında bulunur.
7:48 Sunak Bkz. 1Kr.6:22. masa Bkz. Çık.25:23-30; 1Ta.9:32; 2Ta.13:11; 2Ta.29:18.
7:49 saf altın kandillikler Yedi kollu kandillik bir taneydi ve Buluşma Çadırı’nın içinde, adak ekmeğinin koyulduğu masanın karşı sında dururdu (Çık.25:31-40; Çık.26:35). Öbür kandillikler, beşi kuzey yönünde beşi de güney yönünde olmak üzere tapınaktaki on kandillik, Kutsal Yer’de bir ışık şeridi oluşturuyordu.
7:51 babası Davut’un adadığı Ya savaş ganimeti olarak elde edilmiş ya da Davut’tan yardım bekleyen yabancı krallar tarafından haraç olarak verilmiş, gümüş ve altından değerli eşyalar (bkz. 2Sa.8:9-12; 1Ta.18:7-11; 2Ta.5:1).

Videolar

1. Krallar Girişi

İsrail'de Samuel kitaplarıyla başlayan krallığın tarihine 1.Krallar Kitabı'nda devam edilir. Kitabı üç bölüme ayırabiliriz:

1. Süleyman'ın İsrail Kralı olması, babası Davut'un ölümü.
2. Süleyman'ın krallığı ve yaptığı işler, özellikle Yeruşalim'de yaptırdığı tapınak.
3. Krallığın kuzey (İsrail) ve güney (Yahuda) krallığı olarak ikiye bölünmesi ve İ.Ö. 9. yüzyılın ortalarına kadar krallıkları yöneten kralların tarihi.

1.ve 2.Krallar kitaplarında her kral Tanrı'ya bağlı olup olmamasına göre değerlendiriliyor, ulusal başarı bu bağlılığa dayanıyor, putperestlikle sadakatsizlik felaketin öncüsü olarak görülüyor. Kuzey kralları zorluklar karşısında Tanrı'ya bağlı kalmayıp başarısız olurken, güney kralları yer yer daha başarılı olur.

Kitaplardaki önemli olaylardan biri Rab'bin yürekli peygamberlerinin halkı putlara tapmamaları ve Tanrı'ya itaatsizlik etmemeleri için uyarmalarıdır. Özellikle İlyas'ın, Baal'ın peygamberleriyle yaptığı savaşımın öyküsü büyük önem taşır (18. bölüm).

1. ve 2. Krallar kitapları Septuaginta'da 3. ve 4. Krallar diye bilinir.

Ana Hatlar:

1:1-2:12 Davut'un krallığının sonu
2:13-46 Süleyman'ın kral olması
3:1-11:43 Süleyman'ın krallığı
a. 3:1-4:34 Krallığın ilk yılları
b. 5:1-8:66 Tapınağın yapımı
c. 9:1-11:43 Krallığın son yılları
12:1-22:53 Bölünen krallıklar
a. 12:1-14:20 Kuzeydeki oymakların ayaklanması
b. 14:21-16:34 Yahuda ve İsrail krallıkları
c. 17:1-19:21 Peygamber İlyas
ç. 20:1-22:40 İsrail Kralı Ahav
d. 22:41-53 Yahuda Kralı Yehoşafat'la İsrail Kralı Ahazya
  • Ayetler
  • Notlar
  • Video
  • Giriş