18
İsa Tutuklanıyor
(Mat.26:47-56; Mar.14:43-50; Luk.22:47-53)
1İsa bu sözleri söyledikten sonra öğrencileriyle birlikte dışarı çıkıp Kidron Vadisi'nin ötesine geçti. Orada bir bahçe vardı. İsa'yla öğrencileri bu bahçeye girdiler. 2O'na ihanet eden Yahuda da burayı biliyordu. Çünkü İsa, öğrencileriyle orada sık sık buluşurdu. 3Böylece Yahuda yanına bir bölük askerle başkâhinlerin ve Ferisiler'in gönderdiği görevlileri alarak oraya geldi. Onların ellerinde fenerler, meşaleler ve silahlar vardı.
4İsa, başına geleceklerin hepsini biliyordu. Öne çıkıp onlara, “Kimi arıyorsunuz?” diye sordu.
5“Nasıralı İsa'yı” diye karşılık verdiler.
İsa onlara, “Benim” dedi.
O'na ihanet eden Yahuda da onlarla birlikte duruyordu. 6İsa, “Benim” deyince gerileyip yere düştüler.
7Bunun üzerine İsa onlara yine, “Kimi arıyorsunuz?” diye sordu.
“Nasıralı İsa'yı” dediler.
8İsa, “Size söyledim, benim” dedi. “Eğer beni arıyorsanız, bunları bırakın gitsinler.” 9Kendisinin daha önce söylediği, “Senin bana verdiklerinden hiçbirini yitirmedim” şeklindeki sözü yerine gelsin diye böyle konuştu.
10Simun Petrus yanında taşıdığı kılıcı çekti, başkâhinin Malkus adındaki kölesine vurup sağ kulağını kopardı.
11 İsa Petrus'a, “Kılıcını kınına koy! Baba'nın bana verdiği kâseden içmeyeyim mi?” dedi.
12Bunun üzerine komutanla buyruğundaki asker bölüğü ve Yahudi görevliler İsa'yı tutup bağladılar. 13O'nu önce, o yıl başkâhin olan Kayafa'nın kayınbabası Hanan'a götürdüler. 14 Halkın uğruna bir tek adamın ölmesinin daha uygun olacağını Yahudi yetkililere telkin eden Kayafa idi.
Petrus'un İlk İnkârı
(Mat.26:69-70; Mar.14:66-68; Luk.22:55-57)
15Simun Petrus'la başka bir öğrenci İsa'nın ardından gidiyorlardı. O öğrenci başkâhinin tanıdığı olduğu için İsa'yla birlikte başkâhinin avlusuna girdi. 16Petrus ise dışarıda, kapının yanında duruyordu. Başkâhinin tanıdığı öğrenci dışarı çıkıp kapıcı kızla konuştu ve Petrus'u içeri getirdi. 17Kapıcı kız Petrus'a, “Sen de bu adamın öğrencilerinden değil misin?” diye sordu.
Petrus, “Hayır, değilim” dedi.
18Hava soğuk olduğu için köleler ve nöbetçiler yaktıkları kömür ateşinin çevresinde durmuş ısınıyorlardı. Petrus da onlarla birlikte ayakta ısınıyordu.
Başkâhinin Soruşturması
(Mat.26:59-66; Mar.14:55-64; Luk.22:66-71)
19Başkâhin İsa'ya, öğrencileri ve öğretisiyle ilgili sorular sordu. 20İsa onu şöyle yanıtladı: “Ben söylediklerimi dünyaya açıkça söyledim. Her zaman bütün Yahudiler'in toplandıkları havralarda ve tapınakta öğrettim. Gizli hiçbir şey söylemedim. 21Beni neden sorguya çekiyorsun? Konuştuklarımı işitenlerden sor. Onlar ne söylediğimi biliyorlar.”
22İsa bunları söyleyince, yanında duran görevlilerden biri, “Başkâhine nasıl böyle karşılık verirsin?” diyerek O'na bir tokat attı.
23İsa ona, “Eğer yanlış bir şey söyledimse, yanlışımı göster!” diye yanıtladı. “Ama söylediklerim doğruysa, niçin bana vuruyorsun?”
24Bunun üzerine Hanan, O'nu bağlı olarak Başkâhin Kayafa'ya gönderdi.
Petrus'un İkinci ve Üçüncü İnkârı
(Mat.26:71-75; Mar.14:69-72; Luk.22:58-62)
25Simun Petrus hâlâ ateşin yanında durmuş ısınıyordu. O'na, “Sen de O'nun öğrencilerinden değil misin?” dediler.
“Hayır, değilim” diyerek inkâr etti.
26Başkâhinin kölelerinden biri, Petrus'un, kulağını kestiği adamın akrabasıydı. Bu köle Petrus'a, “Bahçede, seni O'nunla birlikte görmedim mi?” diye sordu.
27Petrus yine inkâr etti ve tam o anda horoz öttü.
İsa, Vali Pilatus'un Önünde
(Mat.27:1-2,11-31; Mar.15:1-20; Luk.23:1-5,13-25)
28Sabah erkenden Yahudi yetkililer İsa'yı Kayafa'nın yanından alarak vali konağına götürdüler. Dinsel kuralları bozmamak[a] ve Fısıh yemeğini yiyebilmek için kendileri vali konağına girmediler. 29Bunun üzerine Pilatus dışarı çıkıp yanlarına geldi. “Bu adamı neyle suçluyorsunuz?” diye sordu.
30Ona şu karşılığı verdiler: “Bu adam kötülük eden biri olmasaydı, O'nu sana getirmezdik.”
31Pilatus, “O'nu siz alın, kendi yasanıza göre yargılayın” dedi.
Yahudi yetkililer, “Bizim hiç kimseyi ölüm cezasına çarptırmaya yetkimiz yok” dediler.
32 Bu, İsa'nın nasıl öleceğini belirtmek için söylediği sözler yerine gelsin diye oldu.
33Pilatus yine vali konağına girdi. İsa'yı çağırıp O'na, “Sen Yahudiler'in Kralı mısın?” diye sordu.
34İsa şöyle karşılık verdi: “Bunu kendiliğinden mi söylüyorsun, yoksa başkaları mı sana söyledi?”
35Pilatus, “Ben Yahudi miyim?” dedi. “Seni bana kendi ulusun ve başkâhinlerin teslim ettiler. Ne yaptın?”
36İsa, “Benim krallığım bu dünyadan değildir” diye karşılık verdi. “Krallığım bu dünyadan olsaydı, yandaşlarım, Yahudi yetkililere teslim edilmemem için savaşırlardı. Oysa benim krallığım buradan değildir.”
37Pilatus, “Demek sen bir kralsın, öyle mi?” dedi.
İsa, “Kral olduğumu sen söylüyorsun” karşılığını verdi. “Ben gerçeğe tanıklık etmek için doğdum, bunun için dünyaya geldim. Gerçekten yana olan herkes benim sesimi işitir.”
38Pilatus O'na, “Gerçek nedir?” diye sordu.
Bunu söyledikten sonra Pilatus yine dışarıya, Yahudiler'in yanına çıktı. Onlara, “Ben O'nda hiçbir suç görmüyorum” dedi. 39“Ama sizin bir geleneğiniz var, her Fısıh Bayramı'nda sizin için birini salıveriyorum. Yahudiler'in Kralı'nı sizin için salıvermemi ister misiniz?”
40Onlar yine, “Bu adamı değil, Barabba'yı isteriz!” diye bağrıştılar.
Oysa Barabba bir hayduttu.
  • Giriş
  • Video
  • Notlar

Notlar

18:3 Yahuda Bkz. 6:71’e ait not. başkâhinlerin ve Ferisiler’in gönderdiği görevlileri Bunlar Yahudi Yüksek Kurulu tarafından görevlendirilen tapınak koruyucuları kadar yetkiliydiler (bkz. 11:47 ve Mar.14:55’e ait notlar).
18:5 Benim Bkz. 6:35; 8:58 ve ilgili notlar.
18:6 yere düştüler İsa’nın sözlerindeki ilahi yetki karşısında şaşkına dönmüşlerdi (krş. Yşa.45:21-24).
18:10 İncil’in Yuhanna bölümünde kılıcı taşıyan kişinin Petrus, kılıcıyla yaraladığı adamın adının da Malkus olduğu bilgisi veriliyor.
18:11 kâseden Genellikle acıyı (bkz. Mez.75:8; Hez.23:31 ve ilgili not) ve Tanrı’nın gazabını (bkz. Mez.16:5; Yşa.51:17 ve Va.11:9-10’a ait notlar) simgeler. Baba’nın bana verdiği Matta, Markos ve Luka’da da İsa’nın Getsemani Bahçesi’ndeki duasıyla ilgili kısımda bir kâseden söz edilir (bkz. Mat.26:39; Mar.14:36; Luk.21:41-42 ve Mar. 10:38’e ait not); Yuhanna’da bunun Baba’dan geldiği vurgulanır. Her şey, İsa’nın çekeceği acılar dâhil, Tanrı’nın denetimi altındadır.
18:13 o yıl başkâhin olan Bkz. 11:49’a ait not. Hanan Bkz. Luk.3:2’ye ait not. Yahudi yasalarına göre, hiç kimse davasının görüldüğü günde ceza almazdı. İki sorgulama yapılmasının nedeni (Hanan’ın yaptığı bu sorgulamadan yalnızca Yuhanna söz eder; bkz. Mar.14:53-15:15’e ait not) uygulamaya yasal bir görünüm vermek olabilir.
18:14 Yahudi yetkililere telkin eden Kayafa Bkz. 11:49-50 ve ilgili notlar. Yuhanna’ya göre Kayafa ile ilgili en önemli nokta, onun bilinçsizce söylediği sözlerdi. İsa’nın öldürülmesinin uygun olacağını söyleyen bir adamdan adil bir sorgulama yapmasının beklenemeyeceği ima ediliyor olabilir.
18:15 başka bir öğrenci Yuhanna’nın kendisi olabilir.
18:17 Kapıcı kız Matta, Markos ve Luka’da, Petrus’a yöneltilen ilk sorunun, toplumda en önemsiz kişi sayılan bir kişiden geldiği söylenir. Petrus’un bu sorular karşısında İsa’yı üç kez inkâr ettiği sıralarda başka olaylar da gerçekleşir (bkz. Luk.22:58-59).
18:19 sorular sordu Suçun saptanması için önce tanıkların getirilmesi gerektiğinden, bu yasal bir sorgulama değildi. Sanığın masum olduğunu kanıtlaması gerekmiyordu. Hanan muhtemelen buna yalnızca bir hazırlık soruşturması gözüyle bakıyordu (bkz. Mar.11:53-15 :15’e ait not).
18:20 açıkça söyledim Yani bu konuda tanık bulmak güç olmamalıydı (18:21). Gizli hiçbir şey İsa, bir yanda halka barışçıl bildiriler iletirken öbür yanda öğrencilerine isyana teşvik edecek öğretiler verdiği iddiasını inkâr eder.
18:22 tokat attı Bu da yasaya aykırıydı. Hüküm verilmeden önce hiçbir ceza uygulanamazdı.
18:23 yanlışımı göster Grekçesi hukuksal bir terimdir. Yasal ve kurallara uygun biçimde hareket etmeye davet anlamındadır.Yuhanna’da kitap boyunca tanıklığın önemi vurgulanır (bkz. 1:7’ye ait not).
18:25 Petrus’a yöneltilen soru dilbilgisi açısından “hayır” yanıtını gerektirmektedir.Aynı anlatımın bulunduğu Mat.26:71 (aynı soruyu başka bir kız sorar), Mar.14:69 (aynı soruyu aynı kız sorar) ile Luk.22:58 (aynı soruyu bir adam sorar) arasında çelişki varmış gibi görülse de, ateşin etrafında toplanmış konuşan hizmetkârlar söz konusuyken, şüphesiz birden fazla kişi aynı soruyu sormuş olması mümkün olabilir (ayrıca bkz. Mat.26:73’e ait not).
18:27 horoz öttü Böylece 13:38’deki peygamberlik sözü yerine gelir (bkz. ilgili not).
18:28 Sabah erkenden Başkâhinler, yaptıkları işe yasal bir görünüm vermek amacıyla ikinci kez Yüksek Kurul’u toplar (Mar.15:1). Bu olay o toplantının hemen ardından, muhtemelen sabah 06:00-07:00 sularında gerçekleşmiştir. vali Yuhanna, Romalılar tarafından gerçekleştirilen sorguyla ilgili olarak daha çok bilgi verir (bkz. Mar.11:53-15:15’ e ait not). Yuhanna’nın bu duruşma sırasında valinin resmi konutu olan Pretorium’da bulunmuş olması muhtemeldir. dinsel kuralları bozmamak Grekçe’den birebir çevirisi: “kirlenmemek”. Yahudi olmayanlarla yakın ilişkilerde bulunan (örn. Yahudi olmayan birinin evine giren) Yahudiler dinsel açıdan kirli sayılır, arınmadığı sürece kutsal Fısıh Bayramı’nı kutlayamazdı. Fısıh yemeğini yiyebilmek için İsa Mesih önceki gece Fısıh yemeğini yediğine göre, bu ifade Fısıh yemeği zamanının henüz gelmediği anlamına gelmez. “Fısıh” terimi, yedi gün boyunca süren ve birkaç yemeği içeren Fısıh ve Mayasız Ekmek bayramının tümünü ifade etmek için kullanılırdı.
18:29 Pilatus Roma İmparatorluğu adına Yahudiye eyaletini yöneten vali (bkz. Mar.15:1). Vali, konağından dışarı çıkıp Yahudiler’in yanına giderek onların geleneklerine karşı hoşgörülü davranmıştır. neyle suçluyorsunuz? Duruşmaların başlangıcında sorulan bir soru.
18:31 O’nu siz alın Eylem Roma yasasının suç kapsamına girmiyorsa mahkemesi de görülmezdi. ölüm cezasına çarptırmaya yetkimiz yok Bkz. Mar.14:55’ e ait not.
18:32 nasıl öleceğini Krş. “kaldırılmalıdır”, 12:32-34. Yahudiler’in idam yöntemi taşlamaydı, ancak İsa’nın laneti kendi üzerine alabilmesi için (bkz. Yas.21:22-23 ve ilgili notlar) çarmıha gerilerek öldürülmesi gerekliydi. Yahudiler değil, Romalılar İsa’yı ölüme mahkûm etmeliydi. Tanrı tüm olanlara egemendi.
18:33 Sen Yahudiler’in Kralı mısın? Bunu kabul etmek, Roma’ya ihanet olarak görülebilecek ciddi sonuçlara yol açabilecek bir suçlamaydı.
18:34 Pilatus bu soruyu kendiliğinden sorduysa, ‘Sen bir asi misin?’ anlamına geliyordu, ancak Yahudiler tarafından ortaya atıldıysa, ‘Sen Mesih olan Kral mısın?’ anlamındaydı.
18:36 Benim krallığım İsa bir krallığı olduğunu kabul eder, ancak bunun askeri güçle kurulan ve korunan bir krallık olmadığını belirtir.
18:37 gerçeğe tanıklık etmek için Yuhanna’nın ana temalarından biri (bkz. 1:7; 1:14; 14:6 ve ilgili notlar).
18:38 Gerçek nedir? Pilatus, “Gerçeğin ne önemi var?” veya “Gerçeği bulmak kolay değildir. Nedir o?” demek istemiş olabilir. Ben O’nda hiçbir suç görmüyorum Bkz. 19:4,6 ve ilgili notlar. Gerçeği öğretmek suç teşkil eden bir davranış değildi.
18:39 sizin bir geleneğiniz Özel günlerde bir mahkûmu serbest bırakmak. Yahudiler’in Kralı’nı Pilatus bu sıfatı kullanarak halkı kendi isteği doğrultusunda karar vermeye yönlendirebileceğini ümit etmiş olabilir.
18:40 Barabba Bir asi ve katildi (Luk.23:19; bkz. 23:18 ve Mat.27:16’ya ait notlar).

Videolar

Yuhanna Girişi

Kitabın Özelliği: Yuhanna, Matta'dan, Markos'tan ve Luka'dan farklı konuları vurgular. İsa'nın doğumunu anlatarak başlayacağına, İsa'nın başlangıçtan beri Tanrı'yla birlikte bulunmuş, beden alıp aramızda yaşamış olan Tanrı Sözü olduğunu açıklamakla başlar (1:1-18). Kitapta daha az sayıda mucizeden söz edilir ve bunlar İsa'nın bildirisini doğrulayan belirtiler diye anılır. («Belirti» olarak çevrilen Grekçe sözcük dile uygunluk açısından yer yer «doğaüstü belirti» ya da «mucize» olarak çevrilmiştir). Yuhanna'da birkaç yerde örnekten söz edilmekle birlikte (10:6; 16:25), benzetme sözcüğü hiç geçmez. Bunların yerine İsa'nın konuşmalarına yer verilir. Yuhanna, Celile'de geçen olayların ancak bir bölümünü anarken Yeruşalim'de geçen olaylara daha çok yer verir. İsa'nın, tutuklanmasından önceki son gece anlattıkları (13-16 bölümleri) ve 17. bölümdeki duası bunların en önemlileridir. İsa'nın ölüp dirildikten sonra izleyicilerine birkaç kez görünmesine bu kitapta daha çok yer verilir (20 ve 21).

Amaç ve İçerik: Yuhanna'nın farklı yaklaşımı hiç de şaşırtıcı değildir. Bizzat kendisi şöyle diyor: «İsa, öğrencilerinin önünde, bu kitapta yazılı olmayan başka birçok doğaüstü belirti gerçekleştirdi. Ne var ki yazılanlar, İsa'nın, Tanrı'nın Oğlu Mesih olduğuna iman edesiniz ve iman ederek O'nun adıyla yaşama kavuşasınız diye yazılmıştır» (20:30-31). Görülüyor ki, iman konusu güçlü bir biçimde vurgulanıyor1. Dinleyicilerin İsa'ya gösterdikleri ilgi, iman edip etmemeleriyle ölçülüyor2. Sonsuz yaşam konusu ayrıca vurgulanıyor3. İsa diyor ki, «Ben, insanlar yaşama, bol yaşama sahip olsunlar diye geldim» (10:10) ve «Sonsuz yaşam, tek gerçek Tanrı olan seni ve gönderdiğin İsa Mesih'i tanımalarıdır» (17:3).

Kitapta üzerinde durulan başka bir konu, Yahudi önderlerin dinmeyen karşı koymalarıdır4. Nitekim İsa'nın çarmıha gerilmesini isteyenler de bu önderler oldu.

Bununla birlikte kitabın ana amacı, İsa'nın kim olduğunu açıklamaktır. İsa'ya «Söz»5, «Mesih»6, «Tanrı Oğlu»7, «İnsanoğlu»8 ve daha birçok unvan9 verilir. İsa-Baba Tanrı ilişkisi konusundaki öğreti bu açıklamalarla içiçedir10. İsa bu kitapta 109 kez Tanrı'yı «Baba» diye anar. 23 kez de Tanrı'dan, «beni gönderen» diye söz eder. İsa'nın Baba'ya dönmesinden sonra inanlılara gönderilen Kutsal Ruh'la11 ilgili öğretiyi de anmalıyız. Bundan başka İsa Tanrı'yla inanlılar arasındaki harikulade ilişkilerden söz eder12. Bu konuda şöyle diyor: «Beni seven sözüme uyar, Babam da onu sever. Biz de ona gelir, onunla birlikte yaşarız» (14:23).

Ana Hatlar:

1:1-18 Giriş
1:19-51 Vaftizci Yahya ve İsa'nın ilk öğrencileri
2:1-11:57 İsa'nın konuşmaları ve yaptığı mucizeler
12:1-19:42 İsa'nın ölümünden önceki son haftası
20:1-21:25 İsa'nın dirilişinden sonra izleyicilerine görünmesi

Kaynak Ayetler: Bkz. s. 25

  • Ayetler
  • Notlar
  • Video
  • Giriş